เมื่อโลกต้องเผชิญกับปัญหาภาวะโลกรวน (Climate Change) ทำให้นานาประเทศ รวมถึงประเทศไทยเริ่มหันมาใส่ใจถึงปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมมากขึ้น ปัญหาหนึ่งที่ทุกประเทศกำลังหาทางออกอย่างจริงจังนั่นคือปัญหาเกี่ยวกับพลาสติก แม้ว่าจะมีคำกล่าวที่ว่า พลาสติกสามารถนำกลับมารีไซเคิลได้ แต่รู้หรือไม่ว่าปัจจุบัน มีพลาสติกที่ผ่านกระบวนการและนำกลับมาใช้ใหม่ เพียงแค่ร้อยละ 18 จากขยะพลาสติกที่เกิดขึ้นทั้งหมด ซึ่งถือว่าเป็นตัวเลขที่น้อยมาก ดังนั้น ทุกคนควรตระหนักถึงการเพิ่มความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับมาตรการและองค์ความรู้ในเรื่องของพลาสติกแปรใช้ใหม่ (Recycled plastic)
ทางหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพข.) ร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ภาควิชาเทคโนโลยีการบรรจุและวัสดุ ได้จัดงานสัมมนา ภายใต้หัวข้อ “PET Recycling technology and safety assessment of recycling process for food contact applications” เมื่อวันที่ 24 เมษายน 2566 ที่ผ่านมา ณ โรงแรม มารวย การ์เด้น โดยได้เรียนเชิญผู้เชี่ยวชาญจากแขนงต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับ rPET มาพูดคุยถึงมุมมองที่น่าสนใจตั้งแต่แนวโน้มกฎหมายของพลาสติกชนิด rPET จากต่างประเทศ การจัดการกับวัตถุดิบที่จะนำมารีไซเคิล ตลอดจนการตรวจสอบว่าปริมาณสิ่งปนเปื้อนที่ส่งผลกระทบต่อการรีไซเคิลพลาสติก ไปจนถึงเทคโนโลยีที่จะช่วยให้การผลิตพลาสติกแบบแปรใช้ใหม่นี้มีคุณภาพมากยิ่งขึ้น เพื่อเป็นองค์ความรู้ให้แก่ผู้ประกอบการหรือผู้ที่สนใจเกี่ยวกับพลาสติกชนิดนี้
รองศาสตรจารย์ ดร. สิรี ชัยเสรี ผู้อำนวยการหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพข.) กล่าวต้อนรับผู้ร่วมงานทุกท่านผ่านโปรแกรม Zoom หัวข้อแรกของงานสัมมนาครั้งนี้ บรรยายโดย Dr. Dario Dainelli Policy & Regulatory Affairs จากเบลเยี่ยม เกี่ยวกับเทคโนโลยีและแนวทางของกฎหมายเกี่ยวกับ rPET ที่เกิดขึ้นทั่วโลก สำหรับหัวข้อต่อไปบรรยายโดย คุณณัฐนันท์ ศิริรักษ์ กรรมการบริหารจาก ENVICCO บริษัทที่ดำเนินการด้านการรีไซเคิลพลาสติดชนิด PP และ PET ที่ให้เกียรติมาบรรยายเกี่ยวกับขั้นตอนการคัดแยกวัตถุดิบเพื่อการนำมารีไซเคิลในระดับอุตสาหกรรมที่น่าสนใจ เพราะไม่ใช่พลาสติกทุกชนิดจะสามารถรีไซเคิลได้และทุกพลาสติกที่รีไซเคิลได้ก็มีองค์ประกอบที่ต้องให้ความสำคัญ ไม่ว่าชนิดของฉลากและฝาที่ทำจากพลาสติก รูปแบบการพิมพ์หมึก เพราะปัจจัยเหล่านี้ล้วนส่งผลกระทบต่อคุณภาพของวัสดุ rPET ที่ได้ โดยสำหรับ ENVICCO ได้มีการคัดเลือกแหล่งรับพลาสติกกว่า 50 แห่ง แต่มีเพียงแค่ 10 กว่าแห่งเท่านั้นที่ผ่านมาตรฐานการเตรียมวัสดุก่อนนำไปรีไซเคิล ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการขาดความรู้และความเข้าใจในการแยกขยะที่สามารถนำไปรีไซเคิลซ้ำใหม่ได้ รองศาสตราจารย์ อำพร เสน่ห์ กล่าวถึงการตรวจสอบค่าการปนเปื้อนในขั้นตอนการการนำพลาสติกชนิด PET กลับมาใช้ใหม่ โดยต้องมีการตรวจสอบค่าการการซึมผ่านของบรรจุภัณฑ์เพื่อให้มั่นใจได้ว่าสารเคมีอันตรายจะไม่ปนเปื้อนกับอาหารของผู้บริโภค และหัวข้อสุดท้ายกับวิธีการเพิ่มคุณภาพของ rPET ให้ดียิ่งขึ้น หรือทำให้ rPET มีประสิทธิเท่าเทียมกับพลาสติก PET ที่ผลิตใหม่ โดยต้องเข้าใจพื้นฐานของการเพิ่มคุณลักษณะที่ดีให้แก่พลาสติกชนิด rPET ก่อน ตั้งแต่กระบวนการคัดเลือกวัสดุที่จะรีไซเคิล อุณหภูมิและความดันที่ใช้ เป็นต้น ซึ่งการคำนึงถึงการใช้งานเป็นอีกเรื่องที่ต้องให้ความสำคัญ เพราะหากใช้กับอาหาร (Food contact materials) ต้องมีความปลอดภัยสูงและมีค่าการซึมผ่านน้อยกว่า 10 ppm
อย่างไรก็ตามสำหรับผู้ผลิตหรือใช้พลาสติกชนิด rPET สามารถอ้างอิงมาตรฐานหรือข้อกำหนดตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 435 โดยใช้หลักการมาตรฐานเดียวกับพลาสติกชนิด PET จนกว่าจะมีการประกาศเฉพาะของพลาสติก PET แปรใช้ใหม่นี้
สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ rPET สามารถติดต่อ:
ภาควิชาการบรรจุและวัสดุ คณะอุตสาหกรรมเกษตร
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
โทร. 02562 5045 หรือ Email : pkmt@ku.ac.th