กฎหมาย PPWR สหภาพยุโรป: ก้าวสำคัญสู่จุดเปลี่ยนบรรจุภัณฑ์ยั่งยืนระดับโลก
กฎหมาย Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR) ของสหภาพยุโรป (Regulation (EU) 2025/40) กำลังก้าวขึ้นเป็นกรอบสำคัญที่ส่งผลต่อห่วงโซ่อุปทานบรรจุภัณฑ์ทั่วโลก โดยเฉพาะอุตสาหกรรมอาหารและเครื่องดื่มที่ใช้บรรจุภัณฑ์พลาสติกในสัดส่วนที่สูง กฎหมายครอบคลุมตั้งแต่การออกแบบเพื่อการรีไซเคิล (Design for Recycling) การกำหนดสัดส่วนวัสดุรีไซเคิลขั้นต่ำ การควบคุมสารอันตราย เช่น PFAS การขยายความรับผิดชอบของผู้ผลิต (EPR) ไปจนถึงการใช้ Digital Product Passport และ QR Code เพื่อเพิ่มความโปร่งใสตลอดวงจรชีวิตบรรจุภัณฑ์
หนึ่งในประเด็นที่ได้รับความสนใจคือ ผลกระทบต่อบรรจุภัณฑ์หลายชั้น (Multilayer Packaging) ซึ่งเป็นเทคโนโลยีสำคัญในการยืดอายุการเก็บรักษาอาหาร แม้ EU จะยังไม่มีแนวทางยกเลิกการใช้งานโดยตรง แต่ความไม่ชัดเจนของเกณฑ์ทางเทคนิคและกฎหมายลำดับรอง ทำให้ผู้ประกอบการทั่วโลก รวมถึงญี่ปุ่น แสดงความกังวลต่อผลกระทบด้านการลงทุนและการส่งออก
EU ระบุว่า PPWR จะดำเนินการแบบค่อยเป็นค่อยไปผ่าน Implementing Acts และ Delegated Acts โดยมีไทม์ไลน์สำคัญตั้งแต่ปี พ.ศ. 2569 – 2583 ครอบคลุมการควบคุมสารอันตราย ระบบฉลากและ Digital Product Passport ข้อกำหนดด้าน Recyclability และสัดส่วนวัสดุรีไซเคิล ตลอดจนการลดขยะบรรจุภัณฑ์ในระดับระบบ
สำหรับผู้ประกอบการไทย PPWR ไม่ได้เป็นเพียงข้อกำหนดด้านสิ่งแวดล้อมของสหภาพยุโรป แต่ยังเป็น “แรงขับสำคัญ” ที่เร่งให้อุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์ต้องปรับตัวเชิงโครงสร้าง ผู้ประกอบการจึงควรเริ่มประเมินความเสี่ยงของบรรจุภัณฑ์เดิม พัฒนา Mono-material Packaging เพิ่มสัดส่วนการใช้วัสดุรีไซเคิล และออกแบบบรรจุภัณฑ์ให้สอดคล้องกับมาตรฐาน EU ตั้งแต่ต้นทาง เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันและสร้างโอกาสทางธุรกิจในตลาดยุโรประยะยาว
By:
Chirasak Khamsuri
Food Intelligent Center and Information Technology
National Food Institute
Chirasak@nfi.or.th
The Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR) (Regulation (EU) 2025/40) is emerging as a key regulatory framework that will significantly impact the global packaging supply chain, particularly the food and beverage industry, where plastic packaging remains essential. The regulation covers Design for Recycling, minimum recycled content targets, restrictions on hazardous substances such as PFAS, Extended Producer Responsibility (EPR), and the use of Digital Product Passports and QR codes to improve transparency throughout the packaging life cycle.
One of the most closely watched issues is multilayer packaging, a critical technology for extending shelf life and improving food safety. Although the EU has not proposed an outright ban, uncertainty surrounding future technical criteria and secondary legislation has raised concerns among manufacturers worldwide, including those in Japan, regarding investment planning and export competitiveness.
The EU has stated that PPWR implementation will be phased in gradually through Implementing Acts and Delegated Acts. The transition timeline from 2026 to 2040 covers hazardous substance controls, packaging labeling, Digital Product Passports, recyclability requirements, recycled content targets, and broader packaging waste reduction objectives.
For Thai manufacturers, PPWR should be viewed as a catalyst for structural transformation rather than solely a compliance requirement. Businesses should begin assessing packaging risks, exploring mono-material solutions, increasing the use of recycled materials, and developing EU-ready packaging strategies to maintain long-term competitiveness in the European market.