เทคโนโลยีและแนวทางส่งเสริมการวิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เลี้ยง
By: Assoc. Prof. Nathdanai Harnkarnsujarit, Ph.D.
Vice Dean for Research and Innovation
Faculty of Agro-industry, Kasetsart University
nathdanai.h@ku.ac.th
ธุรกิจอาหารสัตว์เลี้ยงของไทยมีการขยายตัวอย่างรวดเร็ว ไม่น้อยกว่าร้อยละ 30 ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ในปี พ.ศ. 2565 ประเทศไทยเป็นผู้ส่งออกผลิตภัณฑ์อาหารสัตว์เลี้ยงเป็นอันดับ 3 ของโลก สร้างรายได้ให้กับประเทศราว 100,000 ล้านบาท แสดงให้เห็นถึงศักยภาพและความเข้มแข็งด้านเทคโนโลยีการผลิตและการตลาดของอุตสาหกรรมอาหารสัตว์เลี้ยงของไทย
แนวโน้มผลิตภัณฑ์อาหารสัตว์เลี้ยงมูลค่าสูง
1. อาหารที่ตอบสนองต่อการเลี้ยงสัตว์เสมือนลูก หรือสัตว์เลี้ยงเป็นส่วนหนึ่งของครอบครัว (Pet humanization)
แนวโน้มและพฤติกรรมของเจ้าของสัตว์เลี้ยงในปัจจุบันนิยมอาหารสัตว์เลี้ยงที่ช่วยส่งเสริมความผูกพันและความใกล้ชิดระหว่างเจ้าของกับสัตว์เลี้ยง อาหารที่สร้างประสบการณ์ร่วมกัน ผลิตภัณฑ์อาหาร ของหวาน และเครื่องดื่มที่สัตว์เลี้ยงสามารถรับประทานได้เช่นเดียวกับเจ้าของ ซึ่งต้องอาศัยการควบคุมโภชนาการที่เหมาะสมสำหรับมนุษย์และสัตว์เลี้ยง ไม่ก่อให้เกิดปัญหาต่อสุขภาพสัตว์เลี้ยง ผลิตภัณฑ์ที่ให้ความรู้สึกสนุกสนานหรือให้ความอบอุ่น ผลิตภัณฑ์กลุ่มนี้ได้แนวคิดจากการที่เจ้าของมักสังเกตพฤติกรรมของสัตว์เลี้ยงเวลาให้อาหารหรือขนม และการที่สัตว์เลี้ยงแสดงความสุขก็จะทำให้เจ้าของเกิดความพึงพอใจ
2. อาหารสัตว์เลี้ยงฟังก์ชัน (Functional pet food) และอาหารสำหรับสัตว์ป่วย
อาหารสัตว์เลี้ยงกลุ่มนี้ต้องอาศัยนักโภชนาการอาหารสัตว์เลี้ยงและสัตวแพทย์กำหนดสูตรอาหารที่มีโภชนาการเหมาะสม มีการใช้ส่วนประกอบฟังก์ชันที่ให้คุณค่าเชิงสุขภาพและความงาม เช่น อาหารที่ช่วยบำรุงหัวใจหรือไต อาหารที่ทำให้สุนัขหรือแมวมีขนเงางาม อาหารบำรุงสายตา ของขบเคี้ยวที่ช่วยป้องกันการก่อคราบหินปูนหรือบำรุงกระดูกและฟัน อาหารที่มีส่วนประกอบของโพรไบโอติกส์และพรีไบโอติกส์ ขนมที่ช่วยเรื่องการพักผ่อนนอนหลับ
3. การใช้วัตถุดิบท้องถิ่นและวัตถุดิบชนิดใหม่ (Local and novel ingredient)
การผลิตอาหารสัตว์เลี้ยงโดยทั่วไปจะมีการใช้ส่วนประกอบอาหารเช่นเดียวกันหรือใกล้เคียงกับการผลิตอาหารสำหรับมนุษย์ ในแต่ละภูมิภาคของโลกมีวัตถุดิบท้องถิ่น รวมถึงวัตถุดิบชนิดใหม่สำหรับการผลิตอาหาร เช่น ผงโปรตีนแมลงซึ่งเป็นส่วนประกอบอาหารที่ให้คุณค่าทางโภชนาการ รวมถึงมีบทบาทเป็นสารปรุงแต่งกลิ่นรสหรือสารเพิ่มความน่ากิน (Palatant) ในอาหารสัตว์เลี้ยง นอกจากนี้ยังมีแหล่งโปรตีนทางเลือกอื่น โปรตีนจากพืชที่ใช้เป็นส่วนประกอบอาหารสัตว์เลี้ยงที่ผู้ผลิตทั่วโลกต่างให้ความสนใจ
Thailand’s pet food business has expanded rapidly by more than 30% over the past several years. In 2022, Thailand was the third largest exporter of pet food products in the world, generating about 100,000 million baht in revenue for the country. This demonstrates the potential and strength of production technology and marketing in the Thai pet food industry.
Trends in High-Value Pet Food Products
1. Food that responds to pet humanization
Pet humanization is a current trend and behavior among pet owners. This trend has led to an increased demand for pet food that promotes bonding and intimacy between owner and pet, food that creates a shared experience, or even food products, desserts, and beverages that pets can eat as their owners. This kind of product requires proper nutritional formulation for humans and pets, and it should not cause any health-related problems for pets. Therefore, the products are designed based on the idea that owners often observe their pet’s behavior during feeding or treat time, with the goal of providing fun products that make pets happy and satisfy their owners.
2. Functional pet food and food for animals with illness
To ensure proper nutrition, this category requires pet food nutritionists and veterinarians to collaborate and prescribe a tailored diet with functional ingredients that provide health and beauty benefits. These may include foods that nourish the heart or kidneys, promote shiny fur, support eyesight, aid in dental health (by preventing plaque buildup), improve bone health, or provide probiotics and prebiotics.
3. The use of local and novel ingredients
Pet food production generally utilizes similar food ingredients to those used in human food production. Each region of the world has access to local raw materials, including new ingredients such as insect protein powder, which is a nutritious food additive that can enhance the flavor of pet food (pet food palatants). Additionally, plant-based proteins are increasingly being used as an alternative protein source in pet food, making them an attractive ingredient for manufacturers around the world.